Carrière van een meesteroplichter

Afgelopen zomer veroordeelde de Amsterdamse rechtbank meesteroplichter Jonathan Tobing, die zich jarenlang ten onrechte uitgaf als jurist, tot drieënhalf jaar cel wegens oplichting, verduistering, valsheid in geschrifte en witwassen. Tobings bekendste slachtoffer: Anita Schuts, beter bekend als de weduwe Endstra.


Auteurs Stan de Jong en Koen Voskuil, beide onderzoeksjournalisten van het weekblad Revu , doken in het leven van Tobing en ontdekten hoe hij Schuts voor zo’n 7 euroton wist te tillen. Zij stuitten daarbij ook op een lange lijst mensen die eveneens in Tobings praatjes trapten. Op die lijst een opvallend aantal Bekende Nederlanders, als Viola Holt, Willeke Alberti, Robert Schoemacher en Marijke Helwegen, zo prijst de achterflap aan.

Hoort deze boekbespreking dan niet thuis in de Privé of Story ? Nee, want Tobings oplichterscarrière, die vakkundig door De Jong en Voskuil wordt geschetst, gaat veel verder dan het tillen van Schuts en enkele BN’ers. Tobing (1961) is al vroeg actief als oplichter. Al sinds eind jaren tachtig maakt hij slachtoffers onder werkgevers, familie en vrienden. Dat hij soms tegen de lamp loopt, deert hem niet. Noch een veroordeling, noch een hardhandige afrekening door een gedupeerde kan hem stuiten.

Eind jaren negentig raakt Tobing verzeild in de glamourwereld en weet hij wat klussen als juridisch adviseur voor bekende Nederlanders binnen te halen. De moord op de ‘bankier van de onderwereld’ Willem Endstra in 2004 levert hem zijn bekendste cliënt op. Endstra’s weduwe Anita Schuts moet met de familie Endstra de nalatenschap afwikkelen. Als Tobing, die zij ooit eens kort heeft ontmoet, aanbiedt haar daarbij te assisteren, grijpt zij die gelegenheid aan. Een dure vergissing.

De Jong en Voskuil weten goed inzichtelijk te maken hoe Tobing in de drieënhalf jaar die volgen steeds meer invloed in Schuts financiën krijgt. Door partijen tegen elkaar op te zetten, maakt hij zich als intermediair onmisbaar. Zo krijgt hij alle ruimte om geld van de weduwe in eigen zak te steken. Daarmee financiert hij een luxueuze levensstijl met een duur appartement, kostbare kleding en horloges, en decadente buitenlandse winkeltrips.

Eind 2007 is het spel uit. Maar het geld is foetsie. Het Openbaar Ministerie besluit tot vervolging. Dat leidde afgelopen zomer tot zijn veroordeling. Het is echter onwaarschijnlijk dat hij het vermogen dat hij Schuts moet terugbetalen ooit kan ophoesten.
 De Club van Dollars is een verhaal dat je ademloos uitleest. Het is onvoorstelbaar hoe schaamteloos en gewetenloos Tobing zijn slachtoffers een oor aannaait. Verbijsterend is ook dat hij maar niet te stoppen blijkt en telkens weer nieuwe slachtoffers kan maken. Het boek is daarmeenietalleen vermakelijk, maar ook leerzaam. Hoedt u voor de Tobings van deze wereld.

[ mathijs.smit @reedbusiness.nl ]

De Club van dollars


auteurs Stan de Jong en Koen Voskuil


uitgever nieuw amsterdam


isbn 9789046805619


 prijs €14,95

De Club van Dollars lees je in een adem uit. Enig minpuntje: de titel refereert aan een netwerk waarmee bekende Nederlanders geld afhandig zou worden gemaakt. Het bestaan daarvan weten de auteurs niet aannemelijk te maken.