N a vijf jaar vertrekt Jeroen van der Veer als chief executive officer (ceo) van Shell. Tijd om de balans op te maken. Is Royal Dutch beter af dan vijf jaar geleden? Van der Veer meent van wel. Er is, zegt hij in FEM , kritiek mogelijk op Shell. Soms is die kritiek terecht. Maar Shell is sterker dan in 2004 en het personeel voelt zich beter.


Is daar iets op af te dingen? Ja, Shells beurskoers bleef duidelijk achter bij die van Exxon en Total en hield slechts gelijke tred met die van BP, dat worstelde met lekke pijpleidingen, een groot ongeluk in Texas en een affaire rond topman John Browne. Shell produceert minder olie en gas dan vijf jaar geleden en slaagde er vorig jaar net niet in de opgepompte hoeveelheden olie en gas te compenseren met nieuwe, relatief snel winbare voorraden. In de jaren daarvoor lukte dat wel.

Dat liegt er niet om. Maar andere getallen vertellen een ander verhaal. Nooit eerder boekte Shell zo veel winst als onder Van der Veer, overigens vooral dankzij de hoge olieprijzen. Nooit eerder investeerde Shell zo veel. Het werkt aan imposante projecten en hoort op het gebied van vloeibaar gas bij de toonaangevende partijen.

Is dat alles tegen elkaar af te wegen? Bij een op de lange termijn gericht bedrijf als Shell is dat nauwelijks mogelijk. Volgens Van der Veer zullen het vooral zijn opvolger (Peter Voser) en diens opvolger zijn die zullen profiteren van zijn werk. Net zoals Van der Veer profiteerde van beslissingen van zijn voorgangers.

Maar Van der Veer had ook ‘last’ van zijn voorgangers. Het in de jaren negentig veel geprezen besluit om zwaar te bezuinigen, leaner and meaner , kostenbewuster en minder techneuterig te worden, pakte slecht uit. Van der Veer compenseerde dat door het investeringsniveau op te schroeven en weer echte oliedeskundigen aan te trekken. Verstandige besluiten. De tijd van de enorme kostenoverschrijdingen bij projecten lijkt voorbij. Onder Voser en diens opvolger zal blijken of Van der Veers strategie uitmondt in een golf van olie, gas, LNG en klinkende munt.

Eén ding mag Van der Veer zeker op zijn conto schrijven. Toen hij ceo werd, lag Shell onder vuur omdat het een veel te hoge opgave had gedaan van zijn bewezen olie- en gasreserves. Shells imago lag aan barrels, aan Van der Veer de taak daar wat aan te doen. Geen sinecure. Als lid van de Shell-top wist hij van de te hoge opgaves af. Bovendien vond de Engelse pers hem schril afsteken bij de bewierookte Browne. Vijf jaar later is Browne afgeserveerd omdat hij tegen een rechter had gelogen over de plek waar hij zijn amant had ontmoet. En zelfs The Times , die Van der Veer in 2004 als ‘charismavrije zone’ omschreef, moet toegeven dat het imago van Shell dankzij hem veel beter is dan in 2004. 


[ koos.schwartz @reedbusiness.nl ]