Adder onder ‘t schuim

heineken | financieel

S tel: in het schuurtje achterin de tuin brouwt u in de weekenden uw eigen bier. Op een gegeven moment produceert u zo veel, dat u het brouwsel niet meer kwijt kunt in de eigen koelkast of aan uw vrienden en kennissen. Uw buurman heeft onlangs echter een mooie kroeg overgenomen. Daarvoor heeft hij zich overigens zwaar in de schulden moeten steken. Hij biedt aan om uw bier in zijn kroeg te verkopen. Dat levert u 10.000 euro per jaar op. Een uitkomst, lijkt het.


Er zit echter een voorwaarde aan de deal. Uw buurman wil dat u in ruil daarvoor medeverantwoordelijk wordt voor de 1 miljoen euro schuld die hij is aangegaan voor de overname van de kroeg. Vraag: gaat u in op het voorstel? Onwaarschijnlijk. Tegenover de geringe verdienste staat immers een gigantisch risico.

Toch heeft Heineken deze kroegbaas met open armen binnengehaald. Hij heet Robert Tchenguiz, en zijn Globe Pub Company exploiteert 421 kroegen in het Verenigd Koninkrijk. O ja, en Globe is in zware financiële problemen geraakt door hoge schulden en een omzetdaling als gevolg van de economische crisis, het rookverbod en accijnsverhogingen. In maart kon Globe de afspraken met zijn schuldeisers niet meer nakomen.

Heineken moet op de blaren zitten. Eind april maakte de brouwer bekend 30 procent van de A1-obligaties van Globe, met een nominale waarde van 60 miljoen pond, over te nemen. Vorige week nam de brouwer een nog veel grotere pluk Globe-schuld over (zie infografiek). Heineken zegt het schuldpapier met korting te hebben gekocht, maar houdt onder de pet hoe groot die korting is. Hoe dan ook, inmiddels heeft de brouwer bijna 240 miljoen pond (ruim 275 miljoen euro) te goed van Globe. Als de bel voor de laatste ronde klinkt voor de kwakkelende kroegexploitant, kan Heineken naar die centen fluiten.





Jetsetter tchenguiz


Hoe Heineken in deze situatie verzeild is geraakt? Daarvoor moeten we terug naar 2004. Toen kocht Robert Tchenguiz 364 kroegen van het Britse horecaconcern Spirit, voor 345 miljoen pond. Hij bracht zijn nieuwe bezit onder in Globe Pub Company. In de jaren erna breidde hij het aantal kroegen aanzienlijk uit. In 2006 volgde een herfinanciering van Globe, dat volgens het laatste kwartaalbericht bijna een half miljard pond schuld heeft.


Tchenguiz kwam in 1979 uit Iran naar Engeland. Met startkapitaal van hun vader, volgens geruchten de juwelier van de Sjah, bouwden Robert en zijn broer Vincent in de jaren negentig een indrukwekkend vastgoedimperium op. Dat diende op zijn beurt weer als fundament voor een waaier van andere investeringen, onder meer in retail, horeca en games.

De inmiddels 48-jarige Tchenguiz behoorde tot voor kort tot de meest kleurrijke investeerders van Groot-Brittannië. Met zijn jacht in Monaco en zijn omgang met modellen als Caprice, maakte hij naam als excentrieke jetsetmiljonair. Sinds vorig jaar brokkelt zijn imperium echter af. Door een door de bank afgedwongen verkoop van een deel van zijn belangen, verloor hij in oktober honderden miljoenen.

Ook Globe verkeert in problemen. Sinds maart komt de kroegexploitant de afspraken met de banken en obligatiehouders niet meer na. Het bedrijf voldoet niet meer aan de zogenoemde debt service cover ratio . Globe moet zijn totale financieringslasten minimaal 1,25 keer kunnen betalen uit de ebitda (winst vóór rente, belasting en afschrijvingen). In de laatste twee gerapporteerde kwartalen (september tot en met februari) bedroegen de financieringslasten 8,7 miljoen pond. In plaats van de noodzakelijke 10,875 miljoen verdiende Globe in die periode slechts een ebitda van 9,4 miljoen pond. De schuld-ratio bedroeg daarmee 1,08, aanzienlijk lager dan het gestelde minimum.

Vorige week bleek opeens dat dit niet alleen het probleem van Tchenguiz is. Uit het persbericht over de schuldaankoop blijkt dat Heineken Globe vorig jaar al volledig consolideerde. Dat betekent dat het alle schulden en bezittingen van Globe in de eigen boeken opnam. Heineken meldde dit overigens in augustus ook al, maar toen viel niemand het op.

Uit de consolidatie blijkt dat de Britse dochter van Scottish & Newcastle (S&N), die vorig jaar door Heineken werd overgenomen, een veel nauwere band met Globe onderhield dan tot nu toe bekend was. In 2004 schreven Britse kranten dat S&N bier leverde aan Globe en ook een deel van de exploitatie van de kroegen verzorgde. The Daily Telegraph meldde destijds zelfs dat S&N jaarlijks zo’n 5 miljoen pond aan de deal overhield. De kranten schreven niet dat de brouwer daarmee verantwoordelijk werd voor het half miljard aan schulden van Globe.

Volgens een woordvoerster heeft Heineken Globe geconsolideerd omdat de brouwer contractueel verplicht is bier aan Globe te leveren, zelfs als het bedrijf daarvoor niet meer kan betalen. Vreemd, want daarmee zou het risico voor Heineken beperkt zijn tot de waarde van het geleverde bier. Uit de volledige consolidatie van Globe blijkt dat de risico’s veel groter zijn. Een raadsel, dat Heineken niet goed kan of wil verklaren.

Een ding is wél duidelijk. Zolang Globe niet omvalt en rente en aflossingen op de schuld blijft voldoen, blijft de schade voor Heineken te overzien. Maar als Globe failliet gaat, moet de brouwer een fabelachtige afschrijving doen. Dan wordt de deal met kroegbaas Tchenguiz het duurste leverancierscontract uit de geschiedenis van Heineken.





[ Mathijs.smit @Reedbusiness.nl ]