Oorlog voeren voor beginners

‘ E en haartje kunnen optillen, getuigt nog niet van kracht; zon en maan herkennen, getuigt nog niet van een goed gezichtsvermogen; de donder horen, is nog geen bewijs van een goed gehoor.’ Ofwel: ‘Een markt aan te boren die iedereen braak ziet liggen, maakt je nog geen rasondernemer.’ In deze geest becommentarieert de Oostenrijker Werner Schwanfelder de aloude wijsheidsliteratuur van het Oosten. Sun Tzu voor managers is het resultaat.


Het is niet voor niets dat Sun Tzu’s De kunst van het oorlogvoeren nu ook een speciale editie voor managers telt. Eerder waren er al De kunst van het oorlogvoeren voor vrouwen , en De krijgskunst van advocaten . In het Engelse taalgebied zijn er zelfs Oosterse adviezen voor sales warriors , marketingprofessionals, carrièreplanners en zelfs projectmanagers. Oorlog voeren is zover doorgespecialiseerd dat het inmiddels hartstikke mainstream is.

Sun Tzu werd in de Periode van Lente en Herfst geboren in Qi. Hij trad jaren later als veldheer in dienst van de koning van Wu, in de Periode van de Strijdende Staten, een tijdperk waarin hij zich in de krijgskunst bekwaamde. Maar over zijn precieze bestaan is weinig exact bekend.

En daar weet Schwanfelder niets aan te veranderen. Eind jaren tachtig kwam deze Oostenrijker, die jaren voor Siemens werkte, voor het eerst in China. Nu, twintig jaar later, concludeert hij dat zijn leeftijd in dat land wordt gewaardeerd. Met zijn boek kapitaliseert hij daarop.
 Sun Tzu voor managers laat elke tekst van de Chinese wijsgeer op het westerse kantoorleven los. En dus heten vijanden collega’s, oorlog op een bloedig slagveld heet de gezonde concurrentie op gelijk speelveld, bloedverlies heet afvloeiingsregeling, en de veldheer mag zich chief executive officer weten.

Maar niet alles is vergelijkbaar. Wist u bijvoorbeeld dat Sun Tzu zijn leger nooit reorganiseerde? En het advies van consultants zou hij al helemaal laakbaar vinden: ‘Zijn leger verzamelen en in het gevaar storten – dat is de eigenlijke taak van de legerleider.’ Sterker nog, ‘soft skills’ kenmerken de ware veldheer niet: ‘Breng je mannen in een uitzichtloze situatie en ze zullen overleven. Stort ze in vertwijfeling en ze zullen het redden.’ Laat dat een les zijn voor de nieuw benoemde directeuren van genationaliseerde banken.

Maar in elke oorlog blijft één ding gelijk: de wapens zijn dezelfde. Immers, Sun Tzu is uiterst karig met bloedig wapengekletter: hij leert je niet wat de handigste manier is om je vijand in één zwiep te onthoofden, of hoe je een hellebaard aanwendt. Nee, ‘de slimme legerleider overmeestert de troepen van de vijand, zonder dat het tot de strijd komt’. Zijn wapenrusting is die van het menselijk vernuft. Immers, ‘alle krijgskunde is list en bedrog’.

[ Wilbert.Geijtenbeek @Reedbusiness.nl ]