Ceo Van Gansewinkel Ruud Sondag: ‘Ik wil geen marionet zijn’

ceo van gansewinkel Ruud sondag | interview

ceo van gansewinkel ruud sondag | interview

Ruud Sondag is niet bang voor zijn aandeelhouders. De bestuursvoorzitter van Van Gansewinkel Groep zegt waar het op staat. Hij stelt zich anders op dan veel van zijn collega’s die private-equityfirma’s als aandeelhouder hebben. Een echte verklaring voor zijn gedrag heeft hij niet. “Ik ben onafhankelijk, ik wil een stem hebben en het verschil kunnen maken”, zegt hij.


Als aandeelhouder van familiebedrijf Van Gansewinkel verdiende hij in 2007 veel geld met de verkoop van het bedrijf aan de Angelsaksische private-equityinvesteerders KKR en CVC Capital. In 2006 kochten zij al de afvalverbrander AVR van de gemeente Rotterdam. Afvalinzamelaar en recyclebedrijf Van Gansewinkel werd daar een jaar later aan toegevoegd. KKR en CVC hebben samen 71 procent, Sondag heeft samen met 40 van zijn collega’s ongeveer 15 procent.

Eind april kwam Van Gansewinkel Groep met jaarcijfers naar buiten. Een jaar geleden was er nog veel kritiek vanwege een negatief eigen vermogen. Op aandringen van Sondag zetten de aandeelhouders eind vorig jaar de achtergestelde aandeelhoudersleningen om in eigen vermogen. Daarmee ziet de balans er weer een stuk mooier uit. Het afvalbedrijf wordt geraakt door de economische crisis. Bedrijven die minder produceren hebben minder afval. Toch steeg de kasstroom in 2008 met 30 procent naar bijna 300 miljoen euro. Sondag is een vlotte prater. Hij neemt geen enkel blad voor de mond, ook niet wanneer hij over zijn aandeelhouders praat.


De overeenkomsten tussen private equity en een familiebedrijf zijn groter dan de verschillen. Wat gaat wel anders?


“Voor oprichter Leo van Gansewinkel was het bedrijf een deel van zijn leven. Hij heeft het bedrijf met zijn eigen vlees en bloed opgebouwd. Dat is natuurlijk toch iets anders dan wanneer je een paar jaar bij een bedrijf betrokken bent en je vooral financieel gemotiveerd bent. Het gaat de investeerders niet om het afval. Maar juist de visie van Leo van Gansewinkel is wel een reden geweest om in ons bedrijf te investeren.”




Er is toch wel wat veranderd?


“Natuurlijk zijn zij eigenaar en dus belangrijk. Maar er werken hier 6.000 mensen, dat is ook belangrijk. En we zijn een bedrijf dat een maatschappelijke functie vervult. Ik zit hier niet om marionet te zijn. Ik wil een stem hebben en het verschil kunnen maken. Daar krijg ik de ruimte voor. Ik heb geen zin om de hele dag in de piepzak te zitten omdat een paar mannen die in het bedrijf hebben geïnvesteerd iets vinden. Zo werk ik niet en volgens mij appreciëren ze dat nog het meest. Een bedrijf leiden met 6.000 man vraagt veel meer energie van mij dan alleen die mannen. Natuurlijk, zij horen er ook bij. Maar het bedrijf moet wel morgen een tender winnen en een reorganisatie doorvoeren en 300 man op straat zetten. Dat vraagt allemaal werk en inspanning.”




U bent dus wel blij met uw aandeelhouders.


“Als zij ons niet hadden gekocht, waren wij onderdeel geworden van bijvoorbeeld een Frans bedrijf. Dan hadden we onze zelfstandigheid verloren en waren er honderden dubbelfuncties geweest. Daar had ik geen zin in. Bij de fusie met AVR was dat niet het geval. Maar ik ben ook realistisch genoeg om te zeggen dat dit bedrijf ooit weer doorgaat zonder deze aandeelhouders.”




Uiteindelijk wordt Van Gansewinkel toch verkocht.


“Ja, maar er is ook een andere mogelijkheid. Van Gansewinkel Groep kon nooit alleen naar de beurs gaan. AVR ook niet. Met deze massa zouden we het wel kunnen.”




Hoe vaak spreekt u de aandeelhouders?


“Ik zie ze één keer per maand.”




Wat bespreekt u zoal?


“We gaan door de cijfertjes en kijken welk bedrijf we wel of niet willen overnemen.”




Dus toch verschillen?


“Ja, het bedrijf is groter en dus zitten we meer in de wind. Er zijn financiële aspecten die belangrijker zijn geworden dan toen. Als bestuursvoorzitter van Van Gansewinkel was de kasstroom 80 miljoen per jaar, nu doen we 300 miljoen. Dat is ook andere koek geworden.”




U bedoelt de nadruk op kasstroom?


“Ja, die is heel belangrijk geworden. Ik wil voor geen goud problemen krijgen met mijn bank. Daar hoef je geen private equity voor te heten. Er zijn ook beursgenoteerde bedrijven die problemen hebben met hun banken, wij niet.”


Van Gansewinkel boekte in 2008 verlies en is zwaar gefinancierd met een schuld van 1,7 miljard euro. Tegenover elke euro die binnenkomt, staat ruim 6 euro schuld.


“We hebben een financieringsstructuur die hoort bij private equity. Volgens onze overeenkomst met de bank mogen we ruim 7 euro schuld hebben staan tegenover elke euro aan inkomsten. Onze financiering is dus goed en prudent. Ook nu de wereld in elkaar stort blijft onze kasstroom gelukkig redelijk intact.”




Waarom krijgt de een 7 en de ander 4?
“Van Gansewinkel zat al jaren bij ING, nog vanuit de NMB-tijd. Daar zaten we aan het loket Familiebedrijven en was het lastig om financiering te krijgen. Toen we werden overgenomen door private equity ging het loket ineens dicht en kwamen in razende vaart de snelle jongens aangerend. Toen ging het loket weer open.” Deftig: “Het leveraged finance -loket. Die jongens spraken ook geen Nederlands meer. En ineens konden we 800 miljoen euro lenen.”





Wat vindt u daarvan?


“Ik heb het nooit begrepen. Maar daar moet je wel iets van vinden. Ik vind ook iets van dat negatieve eigen vermogen dat we vorig jaar nog hadden. In mijn werkveld is dat moeilijk uit te leggen. Het is ontworpen rondom fiscale structuren. Ik zou het niet raar vinden als de overheid dat gaat aanpakken door de verhoudingen tussen vreemd vermogen en het eigen vermogen strakker te trekken. Zo kan de fiscale aftrek aan banden worden gelegd.”




Dit jaar is het eigen vermogen opeens positief, wat is er gebeurd?


“De aandeelhoudersleningen zijn omgezet in eigen vermogen. Die 520 miljoen euro was niet alleen van KKR en CVC, maar ook van ik zei de gek en de rest van mijn collega’s. Het scheelt het bedrijf ook ongeveer 60 miljoen euro aan rentelasten. Die betaalden wij overigens alleen op papier, want in de praktijk werd het op de schuld gestapeld.”




Waarom doen ze dat?


“Ja, daar begrijpt u niks van hè? Waarom doen ze dat nou? Ik doe mee met Europese aanbestedingen. Ik vind het voor de beeldvorming van het bedrijf niet gunstig als we een negatief eigen vermogen hebben. Het verschil is voor hen niet zo groot, want als het bedrijf zou omvallen zouden zij toch al achteraan komen. Het grootste verschil is dat de investeerders nu achter de leveranciers zitten. De rente is nu omgezet in een oprentende dividend.”


De kasstroom is met 30 procent gestegen, hoe heeft u dat voor elkaar gekregen?


“We letten beter op het innen van geld. Bij Van Gansewinkel en AVR hadden we dat niet goed voor elkaar.”




Hoe staat het met de ambities om bedrijven over te nemen?


“We zijn eind vorig jaar gestopt met acquisities. De bedrijven zijn er bij lange na niet van doordrongen dat de waarde niet meer is wat het was. Dat kost tijd, maar dat komt vanzelf.”




U wilt graag uitbreiden in het buitenland omdat de klanten dat willen. Wat verwachten ze?


“We doen het voor de bedrijven die we van hier kennen. We zijn bijvoorbeeld met Akzo en DSM aan het kijken waar we in het buitenland hun fabrieken kunnen servicen.”




Wat is het effect van de lage grondstofprijzen?


“Het ergste hebben we gehad. In geloof heilig dat aardolie, metaal en hout schaars zijn. Voor koper krijgen we nu eentiende van de waarde in vergelijking met september vorig jaar. Lager dan dit gaat niet meer.”




Hoe is het om voor een afvalbedrijf te werken?


“Vroeger, als je niet had gestudeerd, kon je putjesschepper worden. Ik heb wel gestudeerd maar ik ben toch vuilnisboer geworden. Ik merk ook dat de aantrekkelijkheid van de sector stijgt met cradle to cradle en hergebruik van afval. We doen ook steeds meer aan kennisoverdracht en dienstverlening. Met Philips zijn we in gesprek over de recycling van Senseo-apparaten, we adviseren daarbij onder meer over het materiaalgebruik.”




Minister Cramer van milieu wil plastic afval gescheiden ophalen. Is dat haalbaar?


“Van glas wordt 90 procent ingezameld en omgezet in nieuwe flessen. We willen het plastic afval wel ophalen, maar we zien het niet zitten om een sorteercentrum te bouwen. Glas is altijd glas. Maar er zijn zoveel kunststoffen: boterhamzakjes, shampooflessen. Als je nu begint met het apart inzamelen, dan kun je daar toch je vraagtekens bij zetten. Zeker bij de lage olieprijs. Economie en ecologie ontlopen elkaar te veel. En het doel van ons bedrijf is wel om poen te verdienen.”

[ corina.ruhe @reedbusiness.nl ] 


[ koos.schwartz @reedbusiness.nl ]