Roel Pieper: Hoog aan de wind

roel pieper | actueel

De Favonius zeilde afgelopen week iedereen weer het snot voor de ogen. Met zijn 82-voets (25 meter) Swan pakte Roel Pieper de overwinning in de PalmaVela. Op het water is Pieper bijna onverslaanbaar, op vaste bodem moest hij een week eerder verlies incasseren. Etirc, bestemd om de Amerikaanse vliegtuigbouwer Eclipse Aviation op te kopen, ging in Nederland failliet. Piepers derde bankroet in een jaar, nadat hij vorige zomer de stekker trok uit het blad Opinio en in november TomTom-concurrent MyGuide omviel.


Three strikes and you’re out ? Nee, dat is de Nederlandse ziekte. Als je een faillissement op je naam zet, mag je nooit meer aan de bak. Ben je daarbij onbescheiden, en een atletische zeiler die iedereen inpakt met zijn flair, dan moet je kop er helemáál eraf. Noem het de polder, noem het de kift. Maar hoe succesvol is Pieper?

Zakelijke faam dankte de 53-jarige Pieper aanvankelijk aan zijn carrière als IT-bestuurder. In de VS bracht die hem fortuin nadat zijn werkgever Tandem werd verkocht aan Compaq. Philips haalde de ver-Amerikaanste Nederlander terug naar Nederland, waar zijn eigengereide dadendrang botste. Pieper vestigde daarna naam als bruggenbouwer tussen de VS en Europa.

Hij zette een filiaal op van venture capital -firma Insight Capital Partners. Hij hielp EZ aan Twinning, de kraamkamer die de polder tot een stukje Silicon Valley moest maken. Twinning flopte, net als Stonehenge, Xoip, TradingCars en handenvol investeringen waarbij Pieper betrokken was. Als het om kritische verhalen over zijn missers gaat, haalt Pieper zijn vertrouwde reactie van stal. Ook bij zijn laatste tegenslag: “De maatstaf in Silicon Valley is dat van de tien investeringen er maar twee of drie echt slagen, de rest wordt niets of matig. Het Nederlandse gevoel blijft roepen om ‘geen mislukkingen’. Dan moet je consequent zijn: dus ook geen innovatie en ook geen echte groei.”

De meest geslaagde investering van Pieper: als klant bij Kleiner Perkins Caufield & Byers (KPCB), de durfinvesteerder die voor 12,5 miljoen dollar een belang van 10 procent in Google had genomen. Google werd een hit, de inleg van KPCB ging ruwweg 350 keer over de kop. Niemand kent Piepers inbreng, voor elke ton moet hij tien-tallen miljoenen hebben teruggezien.

Sindsdien bleven zichtbare klappers uit. Nadat het Amerikaanse Insight de handen van Europa aftrok, zette Pieper in 2001 investeringsfonds Favonius op, met een bescheiden portfolio. ABN Amro Capital deed in 2006 het beheer van zijn ICT-portefeuille over aan Favonius, wat exits opleverde zoals die van Safeboot en MarketXS. “De geïnvesteerde bedragen zijn aan de bank overgedragen, de overblijvende investeringen zullen voor Favonius best wel wat op gaan leveren”, stelt Pieper.

Favonius laat hij inmiddels aan anderen over. Behalve Nederlandse bv’s en landgoed Koekoeksduin in Aerdenhout heeft Pieper vennootschappen in Luxemburg, Zwitserland, Cyprus en de Britse Maagdeneilanden. Daarmee investeert hij onder veel meer in Draple, een veilingstart-up die zichzelf als tegenhanger van eBay presenteert. Hij is ook betrokken bij het Duitse Neander, dat een revolutionair compacte diesel ontwikkelde. Samen met Barend van der Vorm stak hij geld in een Monegaskisch bedrijfje dat aan een veiligheidssysteem voor schepen werkt. Vanuit New York belooft BTC (Bandwidth Technologies Corporation) technologie die de capaciteit van koperen dsl-verbindingen oppept.

“Misschien moet Roel wat vaker nee zeggen”, oppert een zakenpartner. “Hij ziet als een radar overal kansen en krijgt heel veel aangeboden, maar je vraagt je soms af waar de focus blijft.” De baaierd aan start-ups biedt prille technologie, die over het algemeen nog niet tot grote omzet leidt. Pieper rekent ze wel tot zijn successen, net als het Nederlandse virtualrealitybedrijf Personal Space Technologies. “Het is een heel lange lijst, maar die wordt nooit genoemd.”




Beursgang


Pieper zocht vooral met zijn meest ambitieuze projecten publiciteit. In 2007 stapte hij samen met Tele Atlas-veteraan Ad Bastiaansen in navigatie. Hij kocht uit een faillissement de Duitse TomTom-concurrent MyGuide. De combinatie met bedrijven die onlinediensten aan de kastjes zouden knopen, zou MyGuide zijn eigen marktplek geven, en wellicht in 2009 een beursgang.


“We hebben ons verkeken op de mate waarin zelfs een marktleider als TomTom meeging in de prijsoorlog”, blikt Jan Prins terug. Hij was verantwoordelijk voor de acquisities binnen de navigatieholding Road Group. MyGuide ging in november 2008 failliet, met in Nederland 1,2 miljoen euro aan openstaande schulden en in Duitsland 3,5 miljoen. “MyGuide heeft de schade voor aandeelhouders beperkt door op tijd te stoppen”, reageert Pieper. “Geen leuke beslissing, wel de juiste.”

Van de andere dochters van Road Group is Geotate uit Eindhoven onlangs overgenomen door chipfabrikant U-blox. De spin-off van NXP had gps-techniek waarmee een camera de locatie van een foto kan vaststellen. “Onder druk van de markt is het niet een himmelhoch jauchzende deal geworden”, zegt oprichter Hans Streng. Maar winst is er wel gemaakt door Road Group, NXP en het management. “Het is onzin te stellen dat alles wat hij aanraakt, misgaat”, stelt Streng. Pieper zet altijd groot in en loopt dus grote risico’s. “Zijn manier van werken is niet de Nederlandse. Hij wil er alles uithalen, en soms is de enige manier om een wedstrijd te winnen tot het randje gaan.”

De overtreffende trap van Piepers hoge inzet is Etirc, voluit European Technology and Investment Research Center. Hij zette het samen met de Rus Daniel Bolotin op, en verlengde zo de brug naar Europa tot diep in de voormalige Sovjet-Unie. Etirc kreeg het recht om de lichte zakenjet Eclipse 500 in Europa en Rusland te verkopen, maar trok ook aandacht met investeringsplannen rond grondstoffen, energie en life sciences . “Die projecten gaan gewoon door, maar de producten zijn nog niet klaar,” zegt Pieper.

In de VS stond Eclipse in 2007 aan de rand van de afgrond toen Etirc Aviation met 140 miljoen dollar vers kapitaal de meerderheid in de vliegtuigbouwer verwierf. staatsontwikkelingsbank VEB verklaarde zich bereid 200 miljoen dollar in de productie van Eclipse in Oeljanovsk te steken. Het eindspel dat Pieper inzette getuigt van bravoure. Hij nam het roer van Eclipse over en meldde zich na een surseance als enige gegadigde voor de activa. De grilligheid van de Russen deed hem echter de das om. Het geld van de Vnesheconombank bleef uit, mede als gevolg daarvan is het ook afgelopen voor het Nederlandse Etirc.

Maar niet voor Pieper. “Onze plannen met Eclipse zijn niet van de baan, maar het is te vroeg om nu inzicht te geven.”


[ philip.bueters @reedbusiness.nl ]