‘We gaan elkaar niet op de bek slaan’

13|03|09 Rotterdam 09:00

ceo smit internationale Ben vree | interview

dat Ben Vree van Smit Internationale tegenwoordig weer bij topman Peter Berdowski van Boskalis op de koffie komt, gaat er niet bij iedereen even gemakkelijk in. De bestuursvoorzitter was immers nog niet zo lang geleden met hem in een heftige overnamestrijd verwikkeld. In de media beet hij regelmatig fel van zich af. 


De toon is inmiddels vredelievender. Vree heeft de laatste maanden zelfs een paar keer de sprong gewaagd van Smits thuishaven in Rotterdam naar het hoofdkantoor van zijn ‘oude vijand’ in Papendrecht om Berdowski de hand te schudden. Vree sluit nu zelfs mogelijke samenwerking met Boskalis in de toekomst niet uit.

De overnamestrijd begint wanneer Boskalis begin vorig jaar een bod doet op de divisie Terminals (onshore- en offshoreactiviteiten voor olie- en gasbedrijven) van Smit. Het baggerbedrijf wil verbreden. Vree ziet niets in verkoop en wijst het bod af. Vervolgens doet Boskalis in september een indicatief bod van 62,50 euro per aandeel op héél Smit (een premie van 30 procent op de koers voor het bod). Tot woede van Smit laat Berdowski weten dat hij de voor hem niet relevante havensleepdiensten en bergingsactiviteiten gaat doorverkopen. Waar haalt Berdowski de arrogantie vandaan om er bij voorbaat van uit te gaan dat hij Smit zomaar kan opsplitsen, is de reactie van Vree. Hij bestempelt het bod als ‘vijandig’. Zijn werknemers en de Rotterdamse havengemeenschap spreken er eveneens schande van. Vree wordt mede dankzij zijn verzet uitgeroepen tot Havenman van 2008.

Boskalis ziet in december af van een concreet bod met als reden de economische crisis en de weerstand bij Smit. Vree lijkt de winnaar, maar hij is nog niet van Berdowski af. Boskalis heeft in de voorgaande maanden eenvijfde van de aandelen van Smit op de beurs opgekocht en zegt ze aan te houden als ‘strategisch belang’. In februari blijkt dat Berdowski ook na de Kerst is doorgegaan met inkopen. Hij bezit inmiddels 25 procent van Smit en is daarmee Vree’s grootste aandeelhouder. Zonder zijn toestemming gebeurt er dus feitelijk niets meer in Rotterdam. 



Dacht u echt dat u in december van Berdowski af was?
“We zijn realistisch genoeg om te beseffen dat Boskalis niet zou verdwijnen. Ik was opgelucht dat het proces over was en we weer even rustig konden ademhalen. Ik heb dat destijds ook bewust zo gezegd, omdat er in de organisatie onrust heerste. Iedereen hier intern wist natuurlijk wel dat het nog niet over was.”

Er was een scenario waarin SHV de sleepdiensten en bergingsactiviteiten zou kopen. Berdowski zei: ‘De bootjes waren al verdeeld.’ Hoe dicht was u bij een deal?
“Wij zijn nooit heel dicht bij elkaar gekomen. Als het zijn perceptie is dat het wel voor elkaar was, dat kan. We hebben met verschillende partijen diverse scenario’s besproken, want we wilden een slepend proces voorkomen. Maar er is nergens een hand op geschud en er is nooit een contract ondertekend. Het ligt er natuurlijk altijd aan met wie je praat. Een half uur na het bod in september hadden sommige mensen in hun optiek al een divisie gekocht.”


Waar is het uiteindelijk op afgeketst?

“Het is voor ons een combinatie geweest van prijs en strategie. Smit heeft een goed track record : er is synergie gerealiseerd tussen de verschillende onderdelen. We zien met onze huidige strategie voldoende groeimogelijkheden. Dan komt er opeens iemand van de zijlijn die roept: ik ga jullie overnemen en bij voorbaat wil ik jullie uit elkaar knippen. Ja jongens, hallo, als ik hier nu de boel zou zitten te verzieken, dan is het een heel ander verhaal.”


U was fel in de media. Termen als 078 (netnummer Papendrecht) werden niet geschuwd. 
“Er komen allerlei emoties los, dat geldt zeker voor een havenbedrijf. Ik geef toe dat we daar redelijk stevig in zijn geweest. We gaan niet bewust naar benamingen zoeken. Die komen gekscherend vanuit de organisatie naar boven.” 

Het zou ook op emoties zijn stukgelopen, zowel die van u als die van de havengemeenschap. Kon u Smit nog wel verkopen?
“Dat je zelf wat emotionele betrokkenheid toont, is alleen maar goed. Het idee dat ik door de havenwereld zou zijn gedwongen een bod van tafel te vegen, is lariekoek. Mijn achterban bevindt zich niet achter de borreltafel in Rotterdam, maar hier, bij het management op kantoor, bij mijn partners en mijn klanten.” 

Achteraf is u verweten te veel als ‘lone ranger’ te hebben opgetreden. Wat vindt u daarvan?
“Het verhaal dat ik boven bij Boskalis zou hebben zitten onderhandelen terwijl er een delegatie werknemers die daar niets van wist beneden met haar petitie stond te zwaaien, klopt pertinent niet. Waar die onzin vandaan komt, weet ik niet. Ik ben gedurende dit hele proces nooit bij Berdowski op het kantoor geweest. Dat het personeel onvoldoende zou zijn voorgelicht, is ook niet waar. Ik heb hier in de kantine regelmatig uitleg gegeven. Ook wist de OR waarmee ik bezig was.” 

U had de deal moeten voorleggen aan de aandeelhouders, is het verwijt van de Vereniging van Effectenbezitters (VEB).
“Om iets voor te leggen moet er een wezenlijke kans zijn op succes. Ik ga dat niet bij elk wiswasje doen, dan kun je zo 80 bava’s (buitengewone algemene vergadering van aandeelhouders, red.) organiseren. De VEB heeft zelf op haar website gezegd dat Boskalis dieper in de buidel moest tasten. Die boodschap hebben ze me in september gegeven en daarna nooit een andere. Ik heb veel contact gehad met aandeelhouders, maar natuurlijk niet met alle kleinere belanghebbenden.”
U was nijdig. Waarom gaat u dan nu wel langs in Papendrecht?
“Ik ben bij hem langsgegaan net zoals ik bij ieder andere grootaandeelhouder een paar keer per jaar op bezoek ga. We praten dan over het bedrijf en actuele zaken zoals de recessie. We hebben niets besproken over een overname.” 

U zegt opeens open te staan voor samenwerking. Het lijkt erop dat u een toontje lager zingt.
“Natuurlijk sta ik open voor strategische samenwerking. Het kan zo zijn dat één van de grootaandeelhouders zegt: ik ben belanghouder en ik zou strategisch wat dingen samen willen ontwikkelen. Dan sta ik daarvoor open en stel ik me constructief op om te kijken naar de mogelijkheden. Ik kan ze in dit geval alleen niet herkennen.”
Hoe ziet u dan toch een samenwerking voor u?
“Ik heb het niet over een keer een ‘bakkie en een bootje’ verhuren. Dat vind ik geen strategische samenwerking. Maar als je zegt, jongens, we gaan structureel samenwerken op een bepaald gebied omdat de synergie er blijkbaar wél is, dan ben ik daar voor. Als Berdowski dus zou zeggen ‘wij zien die synergie wel’, laten we dan meteen wat mensen bij elkaar zetten, het liefst van het operationele niveau. Als daar dan wat uitkomt, vind ik dat alleen maar prima.”

Heeft Berdowski tijdens jullie gesprekken ook sorry gezegd voor zijn ‘arrogante houding’?
“Nee. Ik zit ook niet op een excuus te wachten. Dat hoofdstuk is afgesloten en we gaan gewoon verder met een nieuw hoofdstuk.”


Is de sfeer aan tafel niet ongemakkelijk?
”Ik denk dat we allebei professioneel genoeg zijn om redelijk afstand te nemen. Het heeft ook helemaal geen zin om terug te kijken op het proces en elkaar zaken te gaan verwijten. We zijn het niet met elkaar eens, maar dan slaan we elkaar nog niet op de bek. Natuurlijk speel je het overnamespel om daarmee je gelijk te krijgen. Ik zal je zeggen: Berdowski en ik kunnen nog wel lachen hoor.”


Als Boskalis meer dan 30 procent van de aandelen van Smit heeft, moet het een bod doen. Gelooft u in dat scenario?
“Nee, natuurlijk niet. Het belang kan best naar 29 procent gaan, maar ik kan me niet voorstellen dat iemand bewust over die grens heen gaat. Ik verwacht dan eerder dat Berdowski voor die tijd een bod zal doen. Hij moet het anders uitbrengen op het hoogste niveau waarop ze in september vorig jaar hebben ingekocht.” 

Helemaal rustig slapen, zit er toch niet echt in?

“Wat mij betreft gaan we weer over naar de orde van de dag. Ik weet niet wat er momenteel bij Berdowski op de tekentafel ligt, maar als ik hier de hele dag onder mijn bureau ga liggen met een helm op omdat de hemel misschien naar beneden komt, dan doe ik niets meer. Zolang de recessie duurt, is er volgens mij nog wel even rust aan het front. Het is aan mij de taak om ervoor te zorgen dat we daar goed doorkomen.”



[ Eric.vandenoutenaar @reedbusiness.nl ]
Met medewerking van Jacco Neleman.

interview | Ben Vree ceo smit internationale