‘Internet verandert alles’

wat verder ter tafel komt

“Ik kom hier eigenlijk nooit. We hebben zelf een uitstekende kantine, waar we ook met zakenrelaties lunchen”, zegt Google-directeur Pim van der Feltz (45) bijna verontschuldigend bij binnenkomst in Oliver’s, een lunchgelegenheid aan de Zuidas in Amsterdam, dichtbij het kantoor van Google Nederland.


Het verbaast niet. Google staat erom bekend dat het goed voor zijn 20.000 medewerkers zorgt, met op het hoofdkantoor in de Verenigde Staten onder meer gratis maaltijden voor de medewerkers, gemaakt door een eigen chef-kok. Door de crisis zijn die extra’s wat teruggebracht en de avond voor het gesprek wordt bekend dat Google in een nieuwe ontslagronde 200 medewerkers zal ontslaan. Google en de crisis, Van der Feltz zal er tijdens het gesprek enkele malen op terugkomen.

De Nederlandse vestiging met 70 medewerkers behoort tot een van de grotere van Google. “Veel Nederlanders hebben breedband en kopen op internet”, verklaart Van der Feltz het belang van de Nederlandse markt. “Nederland behoort op dat vlak tot de topdrie van Europa. Ook met het aantal internetbedrijven doen we het goed, er is hier veel opgebouwd. Dat komt doordat Nederlanders van nature ondernemend zijn en hun talen spreken.”

Van der Feltz studeerde economie in Groningen (RUG) en vertelt dat hij er twintig jaar “vrij weinig” mee heeft gedaan. “Maar nu merk ik dat ik er in deze bijzondere tijden wel veel aan heb”, zegt hij met een verwijzing naar de kredietcrisis en de daaropvolgende economische crisis.

De Google-directeur werkte na zijn studie vijf jaar bij Shell in drie verschillende functies, hij ging daarna verder als consultant in de liberaliserende telecommarkt en werkte voordat hij bij Google kwam negen jaar bij Ben/T-Mobile, met als laatste functie bestuurslid met verantwoordelijkheid voor marketing. De overeenkomst tussen deze functies? “Ik vind het leuk om aan nieuwe en spannende dingen te werken, om minder de gebaande paden te volgen en dan te kijken hoever je komt.”





straatbeelden


Iedereen kent Google, maar wat valt iemand op die bij het bedrijf in een leidinggevende positie is benoemd? “Ik zie per week 30 nieuwe Google-producten voorbij komen via mijn mail. Dat varieert van Google Maps in het Hongaars tot zoiets groots als Google Street View (straatbeelden bekijken, onlangs ook in Nederland gelanceerd, red . ). Ik had me niet gerealiseerd dat dit de uitwerking zou zijn van de doelstelling van Google om continu nieuwe dingen te willen maken.”


Google snoeide rond de jaarwisseling wel in het aantal producten. Er ging een streep door onder meer Jaiku (een soort chatten en een concurrent van Twitter) en Google Audio Ads (reclame verkopen voor radio). En er was de eerste ontslagronde waarbij 100 recruiters hun baan verloren. Het was het logische gevolg van het afzwakken van het tempo waarin Google nieuwe medewerkers aanneemt (in 2006 waren het er nog 14 per dag). Voor het eerst werd het de buitenwacht duidelijk dat Google de broekriem aanhaalt.

“Dat we af en toe wat dingen stoppen is inherent aan onze manier van werken”, zegt Van der Feltz over het beëindigen van de projecten. “We zetten veel op, maar dan lukken er ook dingen niet. Wellicht dat we er nu meer ruchtbaarheid aan geven.” Dat reclameverkoop voor andere media, zoals radio, niet van de grond kwam, zou volgens Van der Feltz kunnen liggen aan onvoldoende ‘digitalisering’ bij deze media. Het zou daardoor lastiger zijn om er de relevante advertenties aan te hangen, het model waarmee Google op internet groot is geworden.

Tot op heden kwam Google ongeschonden door de crisis. In het vierde kwartaal groeide de omzet met 18 procent tot 5,7 miljard dollar. Het bedrijf moest wel fors afschrijven op twee belangen, maar de operationele winst steeg. Reclame vormt nog steeds de belangrijkste inkomstenbron van Google (97 procent in het vierde kwartaal van vorig jaar) en daar ligt in deze crisis, waarin volgens onderzoeksbureau IDC ook de onlinereclamebestedingen zullen dalen, mogelijk de achilleshiel.

“Als mensen straks minder te besteden hebben, dan zul je zien dat er ook minder geadverteerd wordt, en daar zouden wij net als veel andere onlinebedrijven mee te maken kunnen krijgen”, zegt Van der Feltz. “Maar ik verwacht niet dat bij ons de inkomsten zullen dalen. Er zijn nog altijd veel bedrijven die niet aan onlinemarketing doen en ondertussen komen er steeds meer consumenten op internet.” Hij verwijst naar de recente cijfers over onlinekopen in Nederland, met een groei in 2008 van 24 procent. “Daaruit blijkt dat het met de internetsector als geheel nog vrij goed gaat.”


Wat is volgens u de kern van Google? 
“We zeggen altijd dat we alle informatie die er in de wereld is voor iedereen beschikbaar willen maken, en willen koppelen aan relevante, andere informatie. Daarnaast draait het bij Google om doorlopend vernieuwen en nieuwe producten lanceren, vanuit het besef dat een beter alternatief van een concurrent slechts een klik verder te vinden kan zijn. Wat Google in tien jaar heeft opgebouwd, dat zou een ander ook kunnen.”





Wat kunnen we leren van de werkwijze van Google?


“Met name over hoe te innoveren. Van oudsher gebeurt dat door mannen in witte jassen die lang aan iets sleutelen, waarna het bedrijf dit product vervolgens met een big bang lanceert. Zo werkt dat niet meer. Bij ons mag iedereen met een goed idee 20 procent van zijn tijd besteden aan nieuwe producten of diensten. We lanceren iets wanneer het nog niet volledig af is, want op internet gebeurt vernieuwing via interactie met de gebruiker, we maken ons product af in samenwerking met de gebruiker. Daarna beschouwen we ons ook niet als de eigenaar, het product wordt gedeeld met anderen. Alles wat we doen is open source, anderen kunnen op basis van onze producten weer nieuwe dingen bedenken. Op die manier maak je internet krachtig.”


Hoe worden bedrijven geraakt door Google? 


“Ik denk niet dat Google bedrijven raakt, maar dat internet het consumentengedrag verandert. Als je continu kunt vinden wat je zoekt, word je specifieker in je behoeften. En dat verandert de manier waarop mensen onder meer kranten lezen, aankopen doen, zich ontspannen. Bedrijven die voorzien in specifieke behoeften kunnen dankzij internet ook meer klanten krijgen, zoals een teler van 250 soorten lavendel in Limburg, die nu heel Noordwest-Europa bedient. Deze verandering begint nu pas, en door de crisis zie je dat dit nog veel harder zal gaan.”





Wat zijn de online trends? 


“Mobiel internet is er een van, met 1 tot 1,5 miljoen Nederlanders die inmiddels overal internet hebben (Google heeft een besturingsprogramma voor de mobiele telefoon ontwikkeld, genaamd Android, red.). Maar het is internet op zich dat alles verandert. De schatting is dat inmiddels 6,5 tot 7 procent van het bruto nationaal product in Nederland te maken heeft met internet, waaronder e-commerce en dienstverlening via internet. Het zal nog veel meer worden. Kleinere bedrijven hebben daarbij een voordeel, ze zijn van nature beter in staat om snel in te springen op de specifiekere behoeften en de veranderende vraag van klanten. Het midden- en kleinbedrijf wint daarom op het grootbedrijf.”





Wat voor internetter bent u? 


“Ik gebruik meer mobiel internet dan vast internet. Via het mobieltje volg ik onder meer sportwedstrijden, ook gebruik ik de telefoon voor onlinekopen.” Van der Feltz wijst op zijn overhemd: “Ik koop onder meer overhemden online. Sociale netwerken gebruik ik niet veel. Ik heb wel een keer Twitter gebruikt, maar dat is alweer anderhalf jaar geleden. Het lukt me niet om dat bij te houden.”





Van der Feltz kijkt op zijn horloge.


Het is tijd? 


“Mijn horloge loopt zeven minuten voor. Ik zie dat het bijna half twee is, realiseer me dat ik bijna moet gaan afronden, maar tegelijkertijd weet ik dat ik nog wat tijd heb. Vraag me niet waarom, maar het werkt. Ik kom zo nooit te laat op afspraken.”


[ Jasper.houtman @reedbusiness.nl ]

wat verder ter tafel komt