Nyse Euronext: Euronext door dal?

nyse euronext | financieel

A ls echte trans-Atlantische effectenbeurs, zo afficheert Nyse Euronext zich graag. De combinatie kwam tot stand in april 2007, toen de New York Stock Exchange ruim 10 miljard dollar neertelde voor Euronext, dat zelf het fusieproduct is van de beurzen van Parijs, Amsterdam, Brussel en Lissabon en de Londense derivatenbeurs Liffe. Met klanten die wereldwijd handelen en financiële markten die steeds verder integreren (in elk geval ten tijde van de overname), mag de overname vanuit strategisch oogpunt verstandig zijn geweest.


In financieel opzicht hebben de Amerikanen nog weinig plezier beleefd van hun Europese aankoop. Dat de verwachte kostenbesparingen à 250 miljoen dollar per jaar niet dit jaar maar pas tegen het einde van 2010 worden bereikt, was al bekend. Wat niet voorzien zal zijn is dat Nyse Euronext in 2008 fors de rode cijfers in dook: de nettowinst van 643 miljoen dollar uit 2007 veranderde vorig jaar in een nettoverlies van 738 miljoen. De problemen zijn vanuit Amerikaans perspectief vooral ‘trans-Atlantisch’ van aard: de kelderende Europese aandelenindices die direct effect hebben op de vergoedingen die de beurs voor transacties ontvangt, nieuwe concurrenten die de lucratieve winstmarges in de Europese aandelenhandel aanvreten, en bovendien de negatieve wisselkoers-effecten vanwege de euro die sneller dan verwacht terrein verliest ten opzichte van de dollar.

Om die Europese problemen te onderstrepen zag Nyse Euronext zich genoodzaakt om in het vierde kwartaal van 2008 ruim 1,5 miljard dollar af te boeken op de bijna 4,4 miljard aan goodwill die het bij de overname van Euronext betaalde. Die afboeking heeft slechts deels te maken met de huidige economische en financiële crisis. De waarde van de aandelentransacties die maandelijks via Euronext lopen, ligt nu op ongeveer eenderde van wat een jaar geleden gebruikelijk was.


Weggesnoept


Die volumes zullen echter niet vanzelf terugkomen met het einde van de crisis. Nyse Euronext motiveert zijn afboeking met een verwijzing naar Mifid, de Europese richtlijn die concurrentie voor de traditioneel monopolistische beurzen mogelijk maakt. Dat Mifid ingevoerd zou worden was overigens bij de overname al lang en breed bekend.


Mifid doet inmiddels zijn werk en Nyse Euronext zegt in de Europese aandelenhandel zowel marktaandeel te verliezen als een deel van zijn riante marges. Het marktaandeel wordt weggesnoept door partijen als Chi-X, Turquoise en Bats; start-ups die veelal eigendom zijn van meerdere grote zakenbanken en handelshuizen die belang hebben bij concurrentie en een deel van hun orderstroom naar deze partijen leiden. Op een typische dag verloopt zo’n 10 tot 20 procent van de handel in FTSE100- of AEX-aandelen via de nieuwkomers.

In de strijd om de orderstroom kwam Nyse Euronext in juli vorig jaar, speciaal voor zijn grootste klanten, met een nieuwe tariefstructuur waarin prijzen tot 30 procent verlaagd kunnen worden. Aan het eind van vorig jaar viel al 36 procent van de aandelentransacties onder die lagere tarieven. Niettemin bedraagt Nyse Euronexts brutomarge (inclusief derivatenhandel) in Europa nog steeds 46 procent, tegenover 13 procent in de VS. Analisten gaan ervan uit dat Nyse Euronext in 2009 zijn tarieven verder zal moeten verlagen.

Aandeelhouders hebben vooralsnog reden om te klagen over de overname. Dat in maart vorig jaar een dividendverhoging van 20 procent werd aangekondigd tegelijk met een aandeleninkoopprogramma van 1 miljard euro (dat inmiddels is opgeschort) heeft de koers geen zichtbaar goed gedaan. Wie bij het ontstaan van de trans-Atlantische beurs voor 100 dollar aan aandelen Nyse Euronext bezat, had daar eind vorig jaar nog zo’n 30 dollar van over. Het rendement valt daarmee lager uit dan bij de peer group en de S&P500.


Instructies


Klanten lijken echter optimistischer dan de aandeelhouders. “De overname is een groot succes. Ik heb het natuurlijk niet over de cijfers over 2008, maar ik ben tegenwoordig zwaar onder de indruk van Nyse Euronext”, zegt een vertegenwoordiger van een zeer grote marktpartij. Hij wijst op verbeteringen in technologie, capaciteit en tarieven, en noemt de lancering van Nyse Arca Europe in januari als voorbeeld. Op dat nieuwe platform kunnen professionele partijen handelen in de meest liquide aandelen uit elf Europese landen, waaronder Duitsland en Groot-Brittannië. Het initiatief is Nyse Euronexts antwoord op nieuwkomers als Chi-X en Bats, maar vormt ook een directe aanval op de traditionele rivalen Deutsche Börse en de London Stock Exchange.


Belangrijker dan de technologieverbeteringen zouden echter de cultuurveranderingen zijn die het bedrijf, een bundeling van voormalige monopolisten, doormaakt. Er wordt ineens geluisterd naar klanten en Nyse Euronext reageert snel en flexibel op veranderingen in de markt. De Amerikanen, op hun thuismarkt al langer gewend aan concurrentie, maken korte metten met de oude, door Fransen gedomineerde cultuur. “Er is een visie, er is een doel, er is passie. Het bedrijf wordt beter geleid. Franse directieleden krijgen tegenwoordig instructies en die worden zelfs uitgevoerd. Kennelijk is het ook voor hen prettig om een duidelijk doel voor ogen te hebben.” Amerikanen en Fransen die aan hetzelfde doel werken, veel trans-Atlantischer kan het niet.


[ jeroen.kerkhof @reedbusiness.nl ]