Porsche te koop


Tijdens mijn laatste bezoek aan Nissin, een populaire supermarkt voor verwende expats in Tokio die uit zijn op westerse producten, stond ik even stil bij het prikbord. Daarop hing een hartverscheurende hoeveelheid oproepen van Filipijnse werksters en nanny’s, op zoek naar een nieuwe baan nu buitenlandse financiële bedrijven fors in het personeel snijden. En er werden zeker zes Porsches aangeboden voor bodemprijzen. De Porsche is dé auto voor jonge merchant bankers die nog niet toe zijn aan kinderen. Diezelfde avond werd in het kasteeltje van topkok Joël Robuchon het tweetalige blad Millionaire Asia Japan gelanceerd. Daarin is de wereld gelukkig nog steeds een luxeparadijs voor mensen die zich uitsluitend voortbewegen in Bently’s, Maserati’s en privéjets. En lijkt de financiële crisis iets van een andere planeet. Tussen de rustige, afgemeten Japanners in galakleding zocht ik naar westers bloed voor wat vertier. Maar nu liet de internationale zakenwereld zich nauwelijks zien. Jarenlang waren investment bankers dé stoere jongens die winsten maakten waarvan hun benepen Japanse collega’s niet durfden te dromen. Nu staat de wereld opeens op zijn kop. Alleen de Japanners lijken nog over voldoende geld te beschikken om de noodlijdende Amerikanen te hulp te schieten. De Mitsubishi UFJ Financial Group kocht voor 9 miljard dollar 21 procent in Morgan Stanley. Nomura Holdings nam de Aziatische activiteiten en de kantoren in het Midden-Oosten van het failliete Lehman Brothers over voor 225 miljoen. En de Sumitomo Mitsui Financial Group wil 2 miljard investeren in Goldman Sachs. Ze zullen het nooit laten merken, maar stiekem lachen de Japanners zich rot. Zij hebben hun eigen financiële crisis al in de jaren negentig verwerkt. Na het uiteenspatten van de vastgoedzeepbel in Japan ging de banksector op de schop. Met als gevolg dat de Japanse banken zich nauwelijks hebben ingelaten met riskante investeringen. En ze staan er nu beter voor dan ooit. Voor de bankiers van Lehman Brothers in Tokio, die niet direct hun biezen hoeven te pakken, zal het wennen worden. Niet alleen hebben de voorzichtige Japanners geen bal verstand van merchant banking , ook zijn de bedrijfsculturen totaal verschillend. Bij Japanse bedrijven wordt paal en perk gesteld aan bonussen en telt anciënniteit meer dan talent. Om het over de strikte regelgeving nog maar niet te hebben. Mitsubishi wil de securities-tak van Morgan Stanley Japan laten fuseren met de eigen afdeling. “Dat wordt niets”, voorspelt een bevriende bankier. “Die Morgan-jongens moeten zich straks voor elke stap verantwoorden aan mensen die van nature liever op de rem trappen. Ook zullen ze eerst tien formulieren moeten invullen en aan vijf mensen toestemming moeten vragen voordat ze bijvoorbeeld een nieuwe rekening kunnen openen. Dat houden ze nooit lang vol.”