Nichespeler: Wereldkampioenen houden het simpel

Soms lijkt ondernemen kinderlijk eenvoudig. Werk een helder idee uit tot een superieur product, luister goed naar de gratis (!) suggesties van uw klanten, maak het product stukken beter dan dat van de concurrent en ga er dan de wereldmarkt mee op. En laat in dat proces vooral uw oor niet hangen naar hijgerige aandeelhouders of pietluttige boekhouders. Als het aan hun had gelegen had u het risico immers nooit mogen nemen.


Het zijn belangrijke lessen die ondernemers en ondernemingen kunnen leren van dehidden championsvan het bedrijfsleven. De term is ooit bedacht door de Duitse econoom en consultant Hermann Simon. In zijn bestsellerDie heimlichen Gewinneruit 1996 analyseerde hij de succesfactoren van de 500 beste onbekende Duitse ondernemingen. Een van de belangrijkste conclusies van Simon is dat een langetermijnstrategiealtijdtot meer en bestendig succes leidt dan de fixatie op korte termijn, zoals bij de meeste beursgenoteerde ondernemingen gebruikelijk is. De vervolgstudie die hij in 2007 publiceerde, waarin Simon 1.000 Duitse, Oostenrijkse en Zwitserse marktleiders analyseerde, bevestigde die conclusies.

Afgezien van de waardering in vakkringen – een van Simons grootste fans was managementgoeroe Peter Drucker – is Simons onderzoek een groot pleidooi voor ouderwets vakmanschap gecombineerd met modern ondernemerschap. De casestudies van die verborgen kampioenen doen je, zoals een criticus het formuleerde, de mouwen opstropen van ondernemingszin.

Gelukkig heeft ook Nederland van die unieke ondernemingen die, weliswaar elk in hun eigen niche, wereldmarktleider zijn. De clichés over ‘Nederland-handelsland’ worden gelogenstraft door de werkelijkheid, zo blijkt uit het onderzoek van redacteur Peter Hendriks. Het handelsland bij uitstek blijkt namelijk een indrukwekkende industriële traditie te hebben, met innovatieve en winstgevende ondernemingen.

In de hectiek van het dagelijks leven wordt te vaak vergeten dat deze middelgrote bedrijven met hun al even bescheiden, maar ondernemende management de ruggengraat vormen van de Nederlandse economie. De grote, meestalovermanagedondernemingen kunnen veel van onze nichekampioenen leren.

De wereld is hun markt, maar tegelijk zijn ze diepgeworteld in de regionale economie, in de cultuur van hun stad of zelfs dorp. Het personeelsverloop is laag. Ze groeien flink, maar zorgen ervoor dat ze niet aan groei ten onder gaan, zoals destijd bijvoorbeeld softwarebedrijf Baan Company. Ze zijnconservatief gefinancieerd en houden veel ruimte over voor onderzoek en ontwikkeling.

Maar het belangrijkste is dat management en eigenaars hebben nagedacht over een langetermijnstrategie en bereid zijn die uit te voeren. Ze kunnen daarvoor het benodigde geduld opbrengen, ook in mindere jaren. Het is die oud-Hollandse wijsheid: de cost gaat voor de baet uit.

 arne.van.der.wal @reedbusiness.nl