Toen de Europese Centrale Bank (ECB) het daglicht zag, werd de Europeanen plechtig beloofd dat de euro sterk zou worden, lees: de inflatie zou laag zijn, ook zonder de gulden en de D-mark.
D e primaire taak van de ECB is de inflatie ‘onder, maar dicht bij de 2 procent te houden’.Die doelstelling leidde deze week tot hoongelach: in juni bedroeg de inflatie in de eurozone 4 procent. Over die doelstelling gesproken: sinds 1999 slaagde de ECB er niet in daaraan te voldoen.
Ja, maar die hoge inflatie van nu komt door de hoge olie- en voedselprijzen, is een tegenwerping. Toegegeven, dat is ook de hoofdreden waarom de inflatie de laatste maanden oploopt. Maar ook de zogeheten kerninflatie, de inflatie zonder de energie- en voedselprijzen, ligt een stuk hoger dan in 2006 bijvoorbeeld. Zelfs als die niet was gestegen, was het een schrale troost geweest. De kerninflatie is alleen interessant voor Europeanen die niet rijden, stoken of eten. Dat blijkt ook uit de resultaten van een enquête van de Europese Commissie onder Europeanen. De werkloosheid voerde bijna altijd de lijst van de grootste zorgen aan. De nieuwe nummer één is sinds kort de inflatie.
De ECB rept al langer dan een jaar over het gevaar dat die tijdelijke prijsstijgingen ingebed worden in de economie en de inflatie daardoor permanent hoog wordt. Dat gebeurt als werknemers denken dat de centrale bank de inflatie uit de hand laat lopen en als compensatie hogere lonen eisen. Dat scenario is niet meer alleen een gevaar, maar steeds vaker de werkelijkheid voor de ECB. Voor een deel komt dat door het lakse optreden van de ECB de afgelopen jaren.
Deze week verhoogde de ECB de officiële rente om erger op het inflatiefront te voorkomen. Die verhoging komt echter ruimschoots te laat. Het duurt een jaar of langer voordat een renteverhoging begint te werken. De ECB had in de eerste helft van vorig jaar harder moeten ingrijpen. Als het blijft bij één verhoging zal het ook te weinig zijn. De ECB-economen voorspellen voor dit én volgend jaar een te hoge inflatie. Hun voorspellingen bleken de afgelopen jaren altijd te laag te zijn. De kans dat de inflatie hoger uitpakt dan de ECB verwacht, is dus groot. Om dat te voorkomen is er maar één medicijn: een flink hogere rente.
De afgelopen jaren deed de bank dat niet. Wat is de reden? Het lijkt erop dat de meest onafhankelijke centrale bank ter wereld toch niet immuun is voor politieke druk. Weliswaar drukt een hoge rente op de lange termijn de inflatie, maar op korte termijn remt die de groei af.
edin.mujagic @reedbusiness.nl
Auteur(s): Edin Mujagic
Bron: FEM Business , jaargang 11 , nummer 27 , datum 5-7-2008
Abonneer u op de gratis dagelijkse nieuwsbrief van fembusiness.nl
Neem een (proef)abonnement op FEM Business