Constellation, de grootste wijnmaker ter wereld , doet de ene monsterovername na de andere. Nu wil de gigant, mede in samenwerking met een Nederlandse wijnhandel, ook het vasteland van Europa veroveren.
actueel Wijn
Groot, groter, grootst. De groei van Constellation Brands gaat maar door. Na een stroom van megadeals in de afgelopen jaren haalde de Amerikaanse wijngigant vorige maand opnieuw de kranten met een gigantische overname. Zonder blikken of blozen legde Richard Sands, de 56-jarige topman van Constellation, 885 miljoen dollar op tafel voor de wijndivisie van Fortune Brands.
Daarmee versterkt de onderneming opnieuw haar positie als de grootste wijnproducent ter wereld. Constellation werd vlak na de Tweede Wereldoorlog opgericht door Marvin Sands, de toen 21-jarige vader van de huidige bestuursvoorzitter. Na een aantal moeilijke jaren begon het bedrijf in de jaren vijftig successen te boeken met de weinig geraffineerde dessertwijn Richard’s Wild Irish Rose. Constellation, tot 2000 actief onder de naam Canandaigua, was destijds vooral bekend als maker van goedkope bulkwijnen.
Na de benoeming van Richard Sands totchief executivein 1993 begon Constellation aan een veroveringstocht die het bedrijf in de wereldtop zou brengen. Om een bodempje te leggen kocht Sands eerst een groot aantal Amerikaanse wijnproducenten. Daarbij beperkte hij zich niet tot het bulkwijnsegment. De overname van het Californische Franciscan Estates in 1999 betekende de doorbraak in het segment van de exclusieve wijnen.
Om niet volstrekt afhankelijk van wijn te zijn, stapte Sands ook in bier en sterkedrank. Zo neemt Constellation de Amerikaanse import van het succesvolle Mexicaanse bier Corona voor zijn rekening. Inmiddels komt een kwart van de omzet uit bier en gedestilleerd. Eveneens waagde Sands de sprong naar het buitenland. Eind jaren tachtig van de vorige eeuw had hij al wat wijnproductie naar Brazilië verschoven. Maar de overname van de kwakkelende Britse appelwijnmaker en drankengroothandel Matthew Clark in 1998 voor 360 miljoen dollar was de eerste echt grote stap buiten de Verenigde Staten.
Hoe indrukwekkend de overnames in de vorige eeuw ook waren, ze vallen in het niet bij de vier deals die topman Sands de afgelopen vijf jaar sloot. In 2003 betaalde hij 1,1 miljard dollar voor de Australische wijnmaker BRL Hardy. Met die aankoop werd Constellation inéén klap de grootste wijnproducent ter wereld. Een jaar later volgde de overname van de Californische producent Robert Mondavi, waarmee Constellation zijn divisie kwaliteitswijnen versterkte. Kosten: 1 miljard dollar.
In het voorjaar van 2005 leek Sands geschiedenis te schrijven met een overnamebod op Allied Domecq. De Britse drankengigant werd uiteindelijk echter voor bijna elf miljard euro verkocht aan de Franse concurrent Pernod Ricard. Een jaar later slaagde de Constellation-topman er wel in om Vincor, de grootste wijnmaker van Canada, op te slokken. Inclusief schulden moest hij daar 1,4 miljard dollar voor op tafel leggen.
Begin dit jaar schreef Sands nog in zijn jaarverslag dat hij voorlopig wel even genoeg monsterovernames had gedaan. De overname van de wijndivisie van Fortune Brands kwam vorige maand dus als een verrassing. Met die overname liep Constellation nog verder uit op de concurrentie. De Australische bierbrouwer Foster’s is sinds de overname van Southcorp in 2005 de tweede wijnproducent ter wereld. Het Amerikaanse E&J Gallo is nummer drie. Andere grote spelers zijn conglomeraten als Pernod Ricard, Diageo en LVMH.
De groei van Constellation onder Sands leiderschap was fenomenaal. De omzet van het bedrijf steeg de afgelopen vijftien jaar van 200 miljoen dollar tot ruim 5,2 miljard dollar in 2006. De wijndivisie nam daarvan ruim 3,8 miljard dollar voor zijn rekening. Met de overname van de Fortune-wijnen komt daar nog ruim 200 miljoen dollar bij. Constellation produceert en verkoopt dus jaarlijks voor 4 miljard dollar aan wijn.
Het concern telt inmiddels 250 drankmerken in alle prijsklasses, die in 150 landenwordenverkocht. Constellation bezit wijngaarden in de meeste wijngebieden van de nieuwe wereld. De onderneming heeft bijna zestig productiebedrijven en telt 9.200 werknemers.Constellation is sterk op deAmerikaanse thuismarkt en ook in Canada, Australië, Nieuw-Zeeland en Groot-Brittannië. Overigens heeft die snelle groei door overnames wel een prijs gehad. De nettoschuld van Constellation steeg even snel als de omzet, tot een niveau van 4,2 miljard dollar op een balanstotaal van 9,4 miljard.
Topman Sands is nog niet tevreden. Nu zijn bedrijf de sterkste speler van de nieuwe wijnlanden is, richt hij zijn blik op Europa. ‘Wij zetten onze expansiestrategie voort in veertien Europese landen waar wij groeimogelijkheden zien voor onze portfolio’, verkondigde de bestuursvoorzitter eerder dit jaar. Constellation ziet kansen in onder meer Rusland, Frankrijk, Polen, Tsjechië, Scandinavië en de Baltische staten. Volgens Paul Koks, die vanuit het regionale hoofdkantoor in Haarlem verantwoordelijk is voor continentaal Europa, zal die expansie gepaard gaan met overnames en samenwerkingsverbanden (zie kader: Nu willen wij de Oude Wereld veroveren).
De eerste stappen op het vasteland van Europa zijn al gezet. In Haarlem staat het lokale bruggenhoofd van Constellation. “Verder hebben we in elk land een vertegenwoordiging of een eigen medewerker die vanuit huis werkt”, aldus Koks.
Drie jaar geleden kocht Constellation voor 90 miljoen dollar 40 procent van de aandelen in het Italiaanse wijnhuis Ruffino’s. En vorig jaar sloot de multinational een deal met het beroemde wijnhuis Baron Philippe de Rothschild SA, voor de distributie van zijn wijnen in Frankrijk. Constellation-dochter Robert Mondavi werkte in Californië al met Rothschild samen in de joint venture Opus One.
Ook Nederland speelt bij de verovering van het Europese vasteland een belangrijke rol, nog afgezien van de vestiging van het regiokantoor. Drie maanden geleden sloot Constellation een samenwerkingsverband met Baarsma Wine Group uit het Friese Oudeschoot. Baarsma wil met financiële steun van ABN Amro Participaties, dat begin dit jaar een meerderheidsbelang in het bedrijf kocht, uitgroeien tot een van de grootste wijngroothandels van Europa. Het is goed mogelijk dat de Amerikanen van Constellation bij hun verovering van Europa dus een handje geholpen gaan worden door Baarsma’s Nederlandse wijnhandelaren.
mathijs.smit @reedbusiness.nl
H oe bent u in de wijnbranche verzeild geraakt?
“Ik heb Nederlandse ouders, maar ik ben in Amerika geboren. Na mijn studie Franse geschiedenis wilde ik Frankrijk weleens zelf zien. Daar kwam ik in de druiven terecht. Ik studeerde er aan de Université du Vin in Suze-la-Rousse. Daarna werkte ik vijf jaar als wijnhandelaar, onder meer voor Mestrezat in Bordeaux. Vervolgens ben ik terechtgekomen bij het Franse Castel, en later bij het dochterbedrijf LFE in Maartensdijk. Uiteindelijk werd ik voor het Australische BRL Hardy verantwoordelijk voor het vasteland van Europa. BRL Hardy werd in 2003 overgenomen door Constellation.”
Wereldwijd is Constellation de grootste in wijn. Wie volgen?
“Zeker na de recente overname van de wijndivisie van Fortune Brands zijn wij met voorsprong de grootste. Daarna komen het Amerikaanse Gallo en de Australische drankengroep Foster’s, met zijn wijndochters Berringer en Southcorp. Maar onderschat ook de Europese spelers als Castel niet.”
Constellation is sterk in de VS, Canada, Australië, Nieuw-Zeeland en Groot-Brittannië. Wat doen jullie in Nederland?
“In Nederland zijn wij ook relatief sterk vertegenwoordigd. Dat komt vooral door de positie die BRL Hardy hier heeft opgebouwd. Onze huidige omzet in Nederland is daar voor 75 procent aan te danken. Alleen al onder het merk Hardy’s verkopen we zo’n 2,5 miljoen flessen. Inclusief onze overige, vooral Amerikaanse en Zuid-Afrikaanse, merken verkopen we jaarlijks 4,5 tot 5 miljoen flessen. Wij werken vooral samen met grote retailers als Albert Heijn en Sligro. Daarnaast werken we met één exclusieve distributeur. Onlangs zijn we daarvoor overgestapt van LFE naar Baarsma. Dat heeft onder meer te maken met het feit dat wij ons steeds meer richten op het bouwen en positioneren van merken.”
LFE-moeder Castel doet hetzelfde. Was het lastig samen te werken met een concurrent?
“Ja, maar daarover wil ik niet te veel over uitwijden. Baarsma is als onafhankelijke distributeur een aantrekkelijke partij.”
Waarom is het bouwen van merken belangrijk voor de wijnhandel?
“Constellation is groot geworden door overnames van merken. In de wijnbranche gaat het overigens vooral om ‘zachte’ merken. Dat zijn merken die niet de naamsbekendheid als bijvoorbeeld Coca-Cola hebben. Waarom merken belangrijk zijn? Het wijnschap in de supermarkt of de slijterij is groot en complex. Bij consumenten groeit de vraag naar duidelijkheid en herkenbaarheid. Baarsma is ook wat dat betreft een goede partner. Zijn directieleden zijn niet alleen afkomstig uit de wijnbranche, maar hebben ook kennis vanfast moving consumer goods. Zij kijken er toch op een andere manier tegen aan. Dat is nodig in wijn.”
Welke merken van Constellation kent de Nederlander?
“In de eerste plaats Hardy’s. Onder die paraplu vallen verschillende prijsklassen. Hardy’s Bin voor 3,49 euro. Varietal Range voor 4,49, Stamp voor 4,99 en Nottage Hill voor meer dan 6 euro. Daarnaast leveren wij een gelimiteerd aantal wijnen van Robert Mondavi aan de gespecialiseerde vakhandel. En via Sligro en Gall & Gall bijvoorbeeld het Zuid-Afrikaanse Kumala.”
Wat zijn de ambities van Constellation-topman Richard Sands?
“Richard heeft zich teruggetrokken uit de dagelijkse leiding. Zijn broer Rob is nu verantwoordelijk voor de operationele activiteiten. Constellation wil doorgroeien. In de eerste plaats betekent dat overnames aan de productiekant, dus meer wijnmerken. Maar ik sluit niet uit dat we ook distributiebedrijven overnemen. Europa gaat daarbij zeker een rol spelen. In Europa wordt een hoop wijn gedronken. Dus als je naar groeizoekt, moet je ook hier aanwezig zijn. In Engeland zijn we al een belangrijke speler, met een marktaandeel van 20 procent. Constellation is vooral sterk in de Nieuwe Wereld. Nu willen wij ook de Oude Wereld veroveren. Denk aan wijnlanden als Frankrijk, Italië en Spanje. We kunnen onze ambities niet alleen verwezenlijken door overnames, ook via partnerships.” Zo werken jullie sinds kort samen met de wijnhandel Baarsma, die ook Europese ambities heeft. Is dat een overnamekandidaat? “Dat wil ik niet uitsluiten. Als de strategische belangen groot genoeg zijn, zullen we daar zeker naar kijken.” Wat ziet u als de belangrijkste toekomstontwikkeling in de wijnbranche? “Ik denk dat we dezelfde kant opgaan als in de bierindustrie. De grote spelers kopen het middenveld op. Constellation is de grootste wijnproducent ter wereld, maar op de Europese markt is ons aandeel niet groter dan 4 procent. Dat willen we omhoog brengen, zodat we onze kracht tegenover de detailhandel kunnen vergroten. Daarmee zijn wij niet de enige. Partijen als Gallo en Pernod Ricard doen hetzelfde.”
Auteur(s): Mathijs Smit
Bron: FEM Business , jaargang 10 , nummer 50 , datum 15-12-2007
Abonneer u op de gratis dagelijkse nieuwsbrief van fembusiness.nl
Neem een (proef)abonnement op FEM Business