Chinese zilvervloot koerst naar Europa

In 1405 gaf de Chinese admiraal Zheng He het bevel de zeilen te hijsen. Een vloot van 317 schepen voer weg van de kust van China richting de omringende landen, Afrika en volgens sommige historici zelfs richting Australië en Amerika. Het doel van de eerste van de zeven maritieme expedities was Chinese posten oprichten in verschillende landen, handelsrelaties uitbreiden en onder controle van de Chinese keizer brengen. Daarnaast moest de vloot niet-Chinezen imponeren met de macht van China.

Zes eeuwen later begint China aan een vergelijkbare expeditie. Deze keer liggen er echter geen kruiden en thee in het ruim van de schepen. De theebladeren en peper hebben plaatsgemaakt voor een cheque van ongeveer 300 miljard dollar. In de kluis thuis liggen nog drie van zulke cheques.

Doordat China veel meer goederen en diensten uitvoert dan het invoert, houdt de regering in Peking elke maand tientallen miljarden dollars over nadat de import is betaald. Dat, en de aanzuigende werking van de rapgroeiende Chinese economie, zorgt ervoor dat de valutareserves in de eerste drie maanden van dit jaar met ruim 1 miljoen dollar toenamen. Per minuut.

De afgelopen jaren belegde China het leeuwendeel van zijn miljarden in de Amerikaanse staatsobligaties. Dat is de minst risicovolle belegging op de financiële markten. Maar omdat de Amerikaanse dollar onder druk staat, loopt China een enorm risico. Als de dollar in waarde zakt, kan Peking honderden miljarden in rook zien opgaan. Om dat te voorkomen, breidt China zijn beleggingsspectrum uit. Tegelijkertijd heeftLou Jiwei, de admiraal van de geldvloot, als taak de economie van China te verzekeren van een stabiele aanvoer van grondstoffen en metalen, maar ook van nieuwe technologie en knowhow.

Sinds 2005 is China daarom bezig met het opkopen van bedrijven in de genoemde sectoren. Vooral Afrika blijkt een vruchtbare bodem te zijn. In de VS krijgt China niet zo makkelijk voet aan de grond. De overname van computerfabrikant IBM kon nog net, maar toen het Chinese Cnooc het oliebedrijf Unocal wilde overnemen, brak de hel los. Die overname ging niet door.In tegenstelling tot de bestemmingen uit 1405 staat nu echter een nieuw werelddeel op de kaart: Europa.

Vorige week nam China een belang van 9,9 procent in private-equityhuis Blackstone. Indirect zal de Aziatische gigant mede-eigenaar worden van veel Europese bedrijven. Maar daar zal het niet bij blijven. Het is wachten op het moment dat China een groot bedrijf in Europa wil kopen. Dat kunnen giganten als Philips en Shell zijn. Aan het prijskaartje zal het niet liggen.

Het is zaak dat voor die tijd in Europa de discussie op gang komt over hoe zich op te stellen. Verbieden van overnames van private bedrijven is noch wenselijk noch haalbaar. Maar omdat niet alleen de economische, maar ook geopolitieke aspecten een rol zullen spelen, moet Europa nu al nadenken of ze wel of niet moet doorgaan met verdere privatiseringen. Misschien dat de conclusie moet zijn dat bedrijven uit een beperkt aantal sectoren niet geprivatiseerd moeten worden, om ze zo indirect, vanwege dringend nationaal of Europees belang, in eigen hand te houden.