Turken treiteren

De vette krantenkoppen over Onur Air, dit voorjaar, herinnert Scorpio zich nog als de dag van gisteren. Vliegen met de Turkse luchtvaartmaatschappij zou volgens de Nederlandse autoriteiten een levensgevaarlijk experiment zijn. De Turken kregen in mei zelfs een volledig landingsverbod. Nu concluderen iets meer gezaghebbende autoriteiten dat het landingsverbod nooit opgelegd had mogen worden. Dat nieuws was in de meeste kranten goed voor een berichtje van tien regels op pagina 16.

De Turken zijn, volkomen begrijpelijk, pissig op de Nederlandse Inspectie van Verkeer & Waterstaat (IV&W). Die kan een claim van zeker 30 miljoen euro tegemoet zien nu het gezaghebbende Britse International Bureau of Aviation (IBA) afgelopen week vernietigend oordeelde over het vliegverbod. IBA suggereert zelfs dat de IV&W bij Onur Air net zolang zocht totdat hij wat vond.

In juli van dit jaar had de bestuursrechter nog geconcludeerd dat Onur Air terecht de toegang tot Schiphol was geweigerd. Er waren genoeg incidenten geweest die dit rechtvaardigden. Een kerosinelek in een vliegtuigmotor op Eindhoven Airport, het gebruik van leasewrakken uit het Midden-Oosten, motorische problemen met een toestel op Schiphol. Tussen begin 2004 en mei 2005 kwam de IV&W naar eigen zeggen negen ‘ernstige’ kwesties op het spoor. De inspectiedienst met zijn vijf inspecteurs kan slechts eentiende van alle vliegtuigen die Schiphol jaarlijks aandoen, inspecteren. Daarom zijn er slechts twee conclusies mogelijk: ofwel de halve vloot van Onur Air stort binnenkort neer, ofwel de vijf inspecteurs controleerden uitsluitend Onur Air-toestellen. De civiele rechter moet maar uitmaken welke conclusie houdbaar is.

Onur Air is razendsnel opgeklommen tot marktleider op de zomerse luchtbruggen naar Antalya en Alanya, met tickets die de helft goedkoper zijn dan die van Martinair. Mogelijk wilde de IV&W Martinair in de jaarlijkse oorlog tussen de chartermaatschappijen assisteren door Onur Air zwart te maken. Curieus is in elk geval dat de IV&W het landingsverbod van een maand al na twaalf dagen onder grote druk introk. Had de inspectiedienst soms ontdekt dat hij alleen bevoegd is vliegtuigen aan de ketting te leggen, en dat een algemeen landingsverbod juridisch wankel was?