Lijkenpikkers

Een jaar geleden werd Pierre Everaert benoemd tot president-commissaris van Baan Company. Voor die toezichthoudende functie kreeg hij een vergoeding toegekend van 75.000 dollar per jaar plus opties op 65.000 aandelen Baan.

Als hij opties toch iets te riskant vond, mocht hij in plaats daarvan ook kiezen voor een extra vergoeding van twintigduizend dollar per jaar. Tevens werd bepaald dat een commissaris die additionele taken voor Baan zou moeten verrichten, daarvoor een extra honorarium zou ontvangen van vijfduizend dollar per dag.

Die laatste toevoeging getuigde van een vooruitziende blik. Toen de directievoorzitter van Baan eind vorig jaar plots aftrad, nam de heer Everaert haar functie over. Een van zijn additionele taken was nieuw geld te vinden voor Baan. Nu blijkt de Amerikaanse effectenhandelaar Bear Stearns bereid onder bepaalde voorwaarden voor 150 miljoen euro nieuwe aandelen Baan te kopen. Waarschijnlijk zullen de Amerikanen deze aandelen ook onmiddellijk weer in de markt verkopen.

Als beloning voor deze inspanning krijgt Bear Stearns van Baan een optie op 1,5 miljoen nieuwe Baan-aandelen tegen de nominale waarde van zes cent. Aangezien de koers van Baan na het nieuws opsprong tot ruim zes euro, heeft Bear Stears vast zo’n negen miljoen euro in de zak kunnen steken, zonder maar iets te hoeven doen. Beleggers die na het ‘goede nieuws’ aandelen Baan aanschaften, kochten die mogelijk al van Bear Stearns.

De transactie lijkt zo opgezet dat Bear Stearns geld verdient zonder risico te lopen. Baan mag steeds kleine plukjes nieuwe aandelen verkopen aan Bear Stearns. Nooit meer dan tien procent van de beursomzet in de twee voorafgaande dagen. Die beperking maakt doorverkopen makkelijk. Want tien procent van de dagomzet valt altijd wel te slijten.

Tegen welke prijs Bear Stearns de nieuwe aandelen koopt, lijkt als volgt te worden vastgesteld. De financiële man van Baan belt naar New York met de mededeling dat hij aandelen wil verkopen. In de volgende drie dagen wordt de prijs bepaald op basis van de beurskoers. In die drie dagen kan Bear Stearns vast handelen in aandelen Baan.

Zo wil ik ook wel 150 miljoen in Baan ‘investeren’. Het lijkt erop dat Pierre Everaert op alle fronten heeft toegegeven om toch maar net voor de afsluiting van het eerste kwartaal weer een ‘kapitaalinjectie’ te kunnen melden. Het water moet dan wel aan de lippen staan.

Dat staat in schril contrast tot de open brief die Erik Seppenwoolde, algemeen directeur van Baan Nederland een maand eerder, op 22 februari, op de website van de onderneming publiceerde. Daarin schreef hij: ‘De kaspositie van Baan Company is zeer sterk, we sloten Q4 1999 af met zo’n 340 miljoen gulden in kas. Verder heeft Baan Company 430 miljoen gulden aan financieringsmogelijkheden met eigen vermogen.’

Al dat geld kan toch niet in een maand tijd zijn opgemaakt. De dure hulp van Bear Stearns gaat ten koste van de bestaande aandeelhouders. Bear Stearns mag 24 miljoen nieuwe aandelen afnemen. Worden al die aandelen verkocht, dan zien de bestaande aandeelhouders hun belang met bijna tien procent verwateren. Dat is net te weinig om een prospectus te vereisen. Die nieuwe aandelen mogen niet in de Verenigde Staten worden verkocht. Dat betekent dat de gevreesde Amerikaanse toezichthouder, de SEC, geen bijzondere aandacht aan de transactie schenkt. Die taak is voorbehouden aan de Nederlandse AEX en STE, die nog op World Online studeren.

De vijf andere commissarissen die vorig jaar maart samen met Pierre Everaert werden benoemd om het vertrouwen van beleggers te herwinnen, zijn inmiddels niet meer in functie. Dat Everaert in bijna honderd dagen – à raison van vijfduizend dollar per dag – met behulp van financieel adviseur Lazard niets beters kon bedenken dan bovenstaande transactie, inspireerde mij tot de titel boven dit stukje. Volgens Van Dale is ‘lijkenpikker’ immers een minachtende benaming voor iemand die uit een anders nadeel of ongeluk nog voordeel tracht te behalen.

Paul Frentrop is directeur van Déminor Nederland. Hij schrijft de wekelijkse column op persoonlijke titel